Sakarya Büyükşehir Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı tarafından düzenlenen ‘Ustalara Saygı Gecesi’nde ünlü tarihçi Halil İnalcık ve eserleri konuşuldu. AKM Tiyatro Salonu’nda gerçekleştirilen geceye Büyükşehir Belediyesi Başkanvekili Fevzi Kılıç, Kültür ve Sosyal İşler Dairesi Başkanı İbrahim Aktürk, daire başkanları ve Sakaryalılar katıldı. Doç. Dr. Bülent Arı, Yrd. Doç Teyfur Erdoğdu, Yrd. Doç Haşim Şahin ve yazar Emine Çankaya’nın konuşmacı olarak katıldığı gecede, ünlü tarihçi Halil İnalcık’ta rahatsızlığından dolayı sinevizyon üzerinden katılımcılara seslendi. Konuşmasına Sakarya’nın tarih açısından önemine değinerek başlayan Halil İnancık, “Sakarya tarih yönünden son derece şanslı bir coğrafyadır. Çanakkale ve Sakarya Meydan Muharebesi gibi iki önemli tarihi olayda bu toprakların önemli bir rolü vardır. Yunanlılar Türkler’i bu topraklardan atmak istiyorlardı. Büyük Komutan Mustafa Kemal’e o dönemde müthiş bir muhalefet vardı. Tüm kötü ve zor şartlara rağmen Türk Milletinin gayreti ve azmi sayesinde bu topraklar büyük bir başarıya sahne oldu. Sakarya, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşının kurtuluşunun noktalandığı ırmaktır” dedi. İnalcık Sakarya’nın ayrıca Osmanlı’nın kuruluşunda da önemli paya sahip olan bir coğrafya olduğunu söyledi.

O bir ekol oldu
Doç. Dr. Bülent Arı ise konuşmasında Halil İnalcık’ın akademik kariyerinden söz etti. İnalcık’ın ilk makalesini 70 yıl önce yazdığını belirten Arı “Tazminat nedir” adlı makalesi hocanın ilk makalesidir. Hoca bu makalede Tanzimatı ayrıntılı yönleri ile kaleme almıştır. Ondan sonra birçok teze imza atmış ve bugüne kadar onlarca doktora tezi yönetmiştir. Binlerce öğrenciye ders vermiştir. Derslerinde siyasi, iktisadi, edebi, müesseseler tarihi gibi önemli konular işlemiştir. Talebelerinden hiçbir bilgiyi esirgemeyen hoca her zaman öğrencilerine gereken desteği vermiştir” dedi. İnalcık hocanın hayatını anlatan “Tarihin Kutlu” adlı eserinden de söz eden Arı, bu kitapta Halil İnalcık ile ilgili merak edilen birçok yönün anlatıldığını söyledi. Halil İnalcık’ın tarihi derinlemesine inceleyen biri olduğunu belirten Arı “İnalcık Hoca hiçbir zaman az kaynakla araştırma yaparak eserlerini oluşturmaz. Birçok kaynağı inceleyerek bilgileri netleştirmeden bir kitap yazmaz. Eserlerini oluştururken birçok disiplinden yararlanır. Onun bu derin araştırması Halil İnalcık ekolünü ortaya çıkarmıştır. Bugün ABD ve Avrupa’da Halil hocanın bilgilerinden ve eserlerinden faydalanan 15’e yakın profesör var” dedi.

Türk tarihine çok eser kazandırdı
Bülent Arı’nın ardından söz alan Yrd. Doç. Dr. Haşim Şahin ise İnalcık’ın din-devlet ilişkilerine, sufi çevrelerini ve Osmanlı tarihine ayrı bir önem verdiğini söyledi. Şahin “İnalcık hocamız Türk tarihine Osmanlı tarihinin ilk dönemlerinden olmak üzere bir çok eser kazandırdı. Osmanlı’yı siyasi, sosyal ve iktisadi yönleri ile ele almıştır. Osmanlının fetih politikası ve Osmanlı tarihinde önemli yeri olan bir çok isim hakkında çok sayıda makale yazmıştır. Eserlerini oluştururken derinlemesine bir inceleme ve araştırma yapan biridir. Saha çalışmasına ayrı bir önem verirdi kendisi. Metodolojinin üstadı Halil İnancık’tır” dedi.

Zamanını tarihe ayırdı
Tayfur Erdoğdu ise Halil hocanın biyografisini oluşturmadığını belirterek “Bir tarihçi düşünün ki kendi biyografisi için zaman ayırmıyor. Kendi doğumunu ve yaşamı ile ilgili tarihleri önemsemiyor. Doğum gününü bile çok sonraları öğrenmiş biridir Halil Hoca. O zamanını Türk tarihinin doğru anlaşılmasına adayan biridir. Kendi yaşamı ile zaman kaybetmenin Türk Tarihine bir ihanet olacağını düşünürdü. Zamanını tarihe faydalı olmak için değerlendirdi. O tarihi doğru yönleri ile aktarmayı bildi” şeklinde konuştu. Erdoğdu “İnalcık kendisini Atatürk’ün takımından biri olarak hissetti. Onun tarzında konunun işleyişinde bir milliyetçilik değil, konu seçiminde bir milliyetçilik oldu” dedi. Erdoğdu, Halil hocanın matematik ve edebiyat bilen bir tarihçi olarak ta diğer tarihçilerden ayrıldığını vurguladı. Yazar Emine Çankaya ise Halil hocanın hayatını ve kişiliğini bir belgesel ile anlattı. Program sonunda Başkanvekili Fevzi Kılıç konuşmacılara çiçek takdim etti.